Nasi czytelnicy spędzają wakacje, zresztą coraz chętniej, w Polsce zamiast w Wielkiej Brytanii czy Francji. Powód jest jeden – bezpieczeństwo. Z okolic Szklarskiej Poręby dostaliśmy pozdrowienia i kolejną perełkę Karkonoszy – kościół pw. Bożego Ciała. Wprawdzie turyści mają trochę problemów podczas zwiedzania, ale dla pukających do drzwi świątyni franciszkanie uchylają szeroko wrota.
fot. autoflesz.com
Zabytkowy kościół w Szklarskiej Porębie pw. Bożego Ciała pochodzi z lat 1884-1886; poświęcony został 8 września 1887 roku. Neoromańska budowla sakralna miała swoich fundatorów – najbogatszy na Dolnym Śląsku ród Schaffgotschów. Wewnątrz znajdują się obrazy i sztandary namalowane przez Wlastimila Hofmana (1881-1970), ucznia Jacka Malczewskiego. Jednym z cenniejszych dzieł jest obraz umieszczony w ołtarzu głównym – „Chrystus z Eucharystią” na tle Szrenicy.
fot. autoflesz.com
W kościele znajduje się także obraz Matki Bożej Nieustającej Pomocy, poświęcony przez papieża Piusa X. W październiku 1945 roku opieka duszpasterska nad parafią w Szklarskiej Porębie została zlecona przez administratora apostolskiego we Wrocławiu tj. krakowskiej prowincji franciszkanów. I tak jest do dziś.
Historia Szklarskiej Poręby - w telegraficznym skrócie
Historia Szklarskiej Poręby, jednego z najbardziej znanych kurortów w Polsce jest bardzo ciekawa, choć niewielu turystów zastanawia się skąd taka osobliwa nazwa.
fot. autoflesz.com
Zacznijmy od tego, iż historia wioski nabiera nagłego przyspieszenia pod koniec XIII w. Wtedy zakon Joannitów, z pobliskich Cieplic, kupuje całą wieś. Już wtedy było głośno o naturalnych bogactwach Gór Izerskich, w tym złota i szlachetnych kamieni. Rozwija się tu także przemysł, w szczególności hutnictwo szkła (poł. XIV w.).
Kolejni właściciele osady – najbogatsza rodzina na Dolnym Śląsku – Schaffgotschowie inwestują i budując manufaktury szkła. Wieści o bogactwach tych terenów docierają do poszukiwaczy w całej Europie Zachodniej. Wreszcie przybywają tu Walończycy, którzy pomagają w odkrywaniu pokładów kwarcu potrzebnego do wytopu szkła. Powstają sztolnie, wyrobiska, kopalnie pirytu.
Rozwój hutnictwa szkła związany jest z intensywnym wyrębem lasów wzdłuż Górskiego Potoku. Wtedy nikt nie pytał o zezwolenia, prowadzono wręcz rabunkową gospodarkę leśną, jak dziś robi to niezgodnie z dyrektywami Unii Europejskiej drużyna prof. Szyszko. Dziś Góry Izerskie, a w szczególności drzewostan – umiera! Piętno rabunkowej gospodarki widać gołym okiem, choćby ze stoku Szrenicy czy Sosnówki. Znamienitym faktem tego okresu pozostają liczne osady pasterskie zakładane w miejscu zrębu lasów.
fot. autoflesz.com
Stąd już tylko mały krok do powstania oficjalnej nazwy szybko rozwijającego się miasteczka. Trzeba także wspomnieć, że do dzisiejszej Szklarskiej Poręby gremialnie emigrowali protestanci z Czech, którzy mieli osobiste przyzwolenie hrabiego Schaffgotscha (1578 r.). Tak powstała osada Marysin, Orle czy Hutstadt u stóp Szrenicy. Wśród uchodźców byli też laboranci (medycy i zielarze), którzy zakładali kolejne osady.
Na początku XIX w. Szklarska Poręba liczyła 26 osad, z dwoma kościołami, czterema szkołami, 16. szlifierniami szkła, młynami i tartakiem. Drwale i kurzacy, a także hutnicy szkła dość szybko zdominowali te osady. Równolegle intensywnie rozwijało się pasterstwo (hodowla owiec), przetwórstwo serów czy garbarstwo. Wysoko w górach położone budy dały początek schroniskom górskim, w których obecnie turyści mogą pojeść i przenocować. Oficjalna nazwę niemal 9. tysięcznego miasteczka ustalił Instytut Śląski w 1946 r. i ogłosił to w Dzienniku Urzędowym Ziem Odzyskanych nr 5. Zaraz po II wojnie światowej powstaje tu jedna z najbardziej znanych hut szkła w Europie Środkowo-Wschodniej „Julia”.
fot. autoflesz.com
Turystyka - spory wpływ do budżetu gminy
Trudno nie wspomnieć o rozwoju turystyki, od połowy XIX w. Górskie powietrze, urokliwe górskie szlaki, piękno całej okolicy spowodowało najazd turystów. Po II wojnie światowej zaczęli się tu osiedlać przyjezdni Polacy z Ukrainy, ludność napływowa z innych regionów Polski, a także pozostali Niemcy i Żydzi. Każda z grup etnicznych odcisnęła tu swoją kulturę, tu wreszcie pozostali potomkowie niemieckich strażników dóbr pozostawionych na Dolnym Śląsku i w Górach Sowich ("Złoty Pociąg", "Bursztynowa Komnata", złoto, obrazy i kosztowności z tzw. Listy Grundmanna).
Turystyka zaczęła się intensywnie rozwijać po wybudowaniu drogi z Piechowic przez Przełęcz Szklarską do Harrachova w 1847r. oraz linii kolejowej z Jeleniej Góry do Tanvaldu (w 1902 r.). Wydarzeniem było także wybudowanie w 1962 r. Kolei Linowej „Szrenica” (wyciąg krzesełkowy). Szklarska Poręba jest także enklawą artystów - pisarzy, poetów, malarzy i rzeźbiarzy. To oni podtrzymują tradycję i różnorodność kulturową tego regionu.
Jak pisze dr Przemysła Wiater: ta wieś, jak żadna inna pod względem liczby numerów domów jest największą, jak też i najdłuższą w śląskich Karkonoszach. Trudno się z tym nie zgodzić, aczkolwiek miniaturką jest pobliski Staniszów, chyba najładniejsza w Polsce wieś (położna 9 km od rogatek Jeleniej Góry.
fot. autoflesz.com
Obecnie Szklarska Poręba ma własny dworzec, skąd kursował jeszcze do niedawna rejsowy pociąg pospieszny Szklarska Poręba-Gdynia (przez Jelenią Górę, Wałbrzych, Wrocław, Poznań, Bydgoszcz). Trasa, szczególnie do Jeleniej Góry, meandrami Karkonoszy, urzeka różnorodnością krajobrazu, bogactwem przyrody czy turystycznymi atrakcjami.
Co warto zobaczyć będąc tu na wakacjach?
Sporo znajdziemy tu atrakcji, ale w pierwszej kolejności warto zobaczyć: wodospady Kamieńczyka i Szklarka, Wysoki Kamień, słynny Zakręt Śmierci, Hutę Leśną, Muzeum Mineralogiczne, dom Carla i Gerharta Hauptmannów, dla dzieci energetyczna będzie zjeżdżalnia grawitacyjna czy Chybotek.
Szklarska Poręba to także miejsce zlotów motocykli ciężkich, doskonale utrzymane trasy narciarskie "Polana Jakuszycka", dawne koncerty "Gitarą i Piórkiem" (Przesieka), liczne kluby i gospody, pensjonaty, etc.
redakcja autoflesz.com